Papa Touwtjie – in heaven

Papa Touwtjie, artiestennaam van John Touwslager (25 januari 1970 – 9 juni 2005) was een Surinaamse rapper en zanger in de reggaestijl dancehall. Papa Touwtjie, geboren als Johan Eduard Touwslager op 25 januari 1970 in Paramaribo, Suriname, wordt beschouwd als de eerste rapper in het Sranantongo en een van de invloedrijkste stemmen binnen de Surinaamse reggae en dancehallmuziek. Hij groeide op in een groot gezin van veertien tot zestien kinderen en bracht zijn jeugd door met straatvoetbal, het zingen van kawina en het leven in de wijken van Paramaribo. Zijn jeugd was ruig en getekend door armoede en geweld. Hij raakte op jonge leeftijd verstrikt in de criminaliteit. Na het elf keer beroven van dezelfde winkel werd hij uiteindelijk in zijn been geschoten. De schotwond leidde tot een beenamputatie, die volgens hem voorkomen had kunnen worden als de politie sneller medische hulp had geboden. Hij bleef de autoriteiten dat levenslange letsel kwalijk nemen. Tijdens zijn gevangenschap kwam hij in aanraking met Jamaicaanse reggae en dancehall, wat zijn muzikale richting zou bepalen. Na zijn vrijlating begin jaren ‘90 richtte hij zich volledig op muziek en bracht hij zijn debuutalbum “Gangster” uit. Daarmee werd hij de eerste die dancehall-rap in het Sranantongo bracht. Zijn teksten en stijl spraken direct de Surinaamse jeugd uit de volkswijken aan. Papa Touwtjie viel op door zijn felle, kritische en eerlijke teksten. Hij rapte niet alleen over armoede, onrecht, trots op je roots, Jah en Rastafari, maar ook over respect voor vrouwen, in het bijzonder zijn moeder. Zijn raps werden vaak afgewisseld met “boasting songs”, waarin hij zijn superioriteit als rapper op ironische en provocerende wijze etaleerde. Zijn taalgebruik was doordrenkt van een diep, zuiver en krachtig Nengre, wat hij onderscheidde van het Sranantongo. Zijn populariteit steeg snel en hij werd een ware cultheld. Tot 1992 had hij al zes radiohits op zijn naam staan en hij trad bijna dagelijks op in Paramaribo en daarbuiten. In 1997 werd hij bekroond met de Trotyi Grani, een prijs van dagblad De Ware Tijd voor trendsetters. Papa Touwtjie werd vergeleken met Lieve Hugo, de legendarische kaseko-artiest, vanwege zijn maatschappelijke betrokkenheid en zijn stem voor de gewone man. Zijn kritiek op de politie en corrupte politici leidde regelmatig tot spanningen, waaronder een incident op het Marwina Festival in 1998 waar zijn optreden werd stilgelegd. Zijn satirische nummer “No tyar’ en kon” zorgde in 2002 voor woede bij de Marron-gemeenschap. Papa Touwtjie leefde met het besef dat zijn leven gevaar liep, en liet zich daarom publiekelijk vaak vergezellen door lijfwachten. Op 9 juni 2005 raakte hij betrokken bij een familieruzie, waarbij een van zijn broers een buitengewoon agent zijn dienstwapen verloor. De jongste broer schoot beide andere broers in de benen. Papa Touwtjie overleed op de leeftijd van 36 jaar onderweg naar het ziekenhuis aan een slagaderlijke bloeding in zijn dij. In sommige registraties werd gesuggereerd dat het incident verband hield met een huiselijke ruzie rond drugs. Papa Touwtjie liet een diep spoor na in de Surinaamse cultuur. Hij bracht het Sranantongo en Nengre naar het muzikale voorfront en gaf de straat een stem. Zijn muziek leeft voort in de wijken van Paramaribo, in de archieven van Surinaamse muziekgeschiedenis, en in de harten van iedereen die opgroeide met zijn krachtige teksten. Hij was meer dan een rapper. Hij was een stem van het volk, een dichter van het dagelijks leven, een rebel, een leermeester en een icoon.